گردندرد یکی از شایعترین مشکلات اسکلتی–عضلانی در دنیای امروز است؛ مشکلی که بسیاری از افراد، چه کارمند اداری باشند چه دانشجو، ورزشکار یا حتی خانهدار، حداقل یکبار آن را تجربه کردهاند. استفاده طولانیمدت از موبایل، کار با لپتاپ در وضعیت نامناسب، خم شدن مداوم به جلو و حتی استرسهای روزانه از جمله دلایلی هستند که میتوانند عضلات و مفاصل گردن را تحت فشار قرار دهند و به درد و سفتی منجر شوند.
دستهبندی علل مهم گردندرد
گردندرد تنها یک علت ندارد. معمولاً ترکیبی از اختلالات عضلانی، مشکلات مفصلی، تغییرات دیسکی یا سبک زندگی غلط باعث شکلگیری آن میشود. برای تشخیص دقیق، فیزیوتراپیست علتها را در چند گروه اصلی دستهبندی میکند.
۱. مشکلات عضلات و بافت نرم
این گروه شایعترین علت گردندرد است و تقریباً در تمامی بیماران دیده میشود.
شامل:
- گرفتگی و اسپاسم عضلات ناشی از نشستن طولانیمدت یا کار با گوشی
- کوتاهی عضلات در اثر قرارگیری تکراری در وضعیت اشتباه
- التهاب تاندونها و رباطها
- ضعف عضلات عمقی گردن که باعث ناپایداری ستون فقرات گردنی میشود

۲. اختلالات مفصلی ستون فقرات گردنی
بد کار کردن مفاصل یا محدودیت حرکتی مهرهها میتواند دردهای تیز، تیرکشنده یا درد هنگام چرخش گردن ایجاد کند.
شامل:
- قفلشدگی مفاصل فاست (Facet Joint)
- آرتروز گردن
- خشکی مفاصل در اثر بیتحرکی
بسیاری از بیماران پس از آزادسازی دستی مفاصل (Manual Therapy) بهبود سریعی احساس میکنند.
۳. مشکلات دیسک گردن
فشار غیرطبیعی بر مهرهها ممکن است باعث مشکلات دیسکی شود.
- برآمدگی دیسک (Bulging)
- فتق دیسک (Herniation)
- تنگی کانال نخاعی
این مشکلات میتوانند علائم عصبی ایجاد کنند؛ مثل تیر کشیدن درد به دست، بیحسی یا گزگز.
در کلینیک فیزیوتراپی مشکات بسیاری از بیماران با مشکلات دیسکی تنها با ترکیب MDT (روش مکنزی) و تکنیکهای تخصصی، بدون جراحی بهبود پیدا کردهاند.
۴. اختلالات وضعیت بدنی
بدن انسان برای نشستنهای طولانی ساخته نشده است.
مشکلات وضعیتی مثل:
- حالت سر به جلو
- قوز پشت (افزایش کیفوز)
- Text Neck ناشی از کار با موبایل
در نسل امروز بسیار شایع شده و از مهمترین دلایل گردندرد مزمناند.

۵. فشارهای روانی و استرس
استرس و تنشهای ذهنی باعث انقباض ناخودآگاه عضلات گردن و شانه میشود.
بسیاری از بیماران، بهخصوص کارمندان، بدون اینکه متوجه باشند ساعتها عضلات گردن را منقبض نگه میدارند که این موضوع منجر به درد مزمن میشود.
۶. عادات نادرست و سبک زندگی
رفتارهای روزمره اشتباه میتوانند درد را مزمن کنند:
- نشستن طولانی با صندلی نامناسب
- رانندگی طولانیمدت
- ورزش با تکنیک غلط
- استفاده از بالش نامناسب
اصلاح این عادتها بخش مهمی از درمان است.

یک پاسخ